Ολίνα Σωκράτους: Οι γνώμες των άλλων δεν ορίζουν τις δυνατότητές σου και το ποια είσαι

Στη σημερινή μας συνέντευξη φιλοξενούμε την Ολίνα Σωκράτους. Η Ολίνα είναι μια νεαρή γυναίκα που ασχολείται με το Legal and Business Development Strategy. Πάντα ειλικρινής, δυναμική και πάντα δίπλα στις γυναίκες. Στη συνέντευξη μας μιλά για τη νομική και τη στρατηγική ανάπτυξη, βασικά θεμέλια πίσω από τεράστιες αναπτύξεις, τα λάθη των επιχειρήσεων και πολλά άλλα. Ευχαριστούμε την Ολίνα για τη συνεισφορά της στη σελίδα μας και της ευχόμαστε κάθε καλό για το μέλλον. Καλή ανάγνωση.

Η πορεία σας συνδυάζει νομική, στρατηγική ανάπτυξη και επιχειρηματικότητα. Πώς ξεκίνησε αυτή η διαδρομή και πώς εξελίχθηκε σε αυτό το πολυδιάστατο προφίλ;

Κοιτόντας πίσω, συνειδητοποιώ ότι η πορεία μου δεν διαμορφώθηκε μόνο από επιλογές, αλλά από ανθρώπους — κυρίως γυναίκες — που στάθηκαν στον δρόμο μου τη σωστή στιγμή. Το σχολείο μου, που βρισκόταν απέναντι από το δικαστήριο, με έφερε από νωρίς σε επαφή με τον κόσμο της νομικής. Ταυτόχρονα, είχα γύρω μου μια ισχυρή διευθύντρια, μια δασκάλα που πίστεψε σε μένα, τη μητέρα μου και μαθήτριες που λειτουργούσαν υποστηρικτικά. Έχω τη βαθιά πεποίθηση ότι όταν μια γυναίκα σε κοιτάξει πραγματικά στα μάτια και αναγνωρίσει τις δυνατότητές σου, μπορεί να σε βοηθήσει να φτάσεις στο επόμενο επίπεδο της ζωής σου. Αυτή η αλυσίδα εμπιστοσύνης και ενδυνάμωσης ήταν καθοριστική για μένα, χωρίς αυτό να σημαίνει ότι όλα ήταν πάντα εύκολα ή μόνο θετικά.

Η ανάληψη ευθύνης ήρθε επίσης πολύ νωρίς — από πρόεδρος της τάξης και αργότερα πρόεδρος του σχολείου, μέχρι τη συμμετοχή μου, στα 14 μου, στην Παιδοβουλή της Κύπρου μέσω διαγωνισμού έκθεσης, όπου εκπροσώπησα τη χώρα μας στο εξωτερικό σε θέματα κυβερνοασφάλειας και προσωπικών δεδομένων. Για ένα παιδί αυτής της ηλικίας, είναι μια εμπειρία που σε ωριμάζει γρήγορα, γιατί αντιλαμβάνεσαι ότι η φωνή σου μπορεί να έχει αντίκτυπο πέρα από το προσωπικό σου περιβάλλον.

Όταν αργότερα πήγα στο Ηνωμένο Βασίλειο, αυτή η πορεία συνέχισε να εξελίσσεται. Ανέλαβα την προεδρία του UN Women του κινήματος HeForShe για τη δικαιοσύνη των φύλων, και βρέθηκα σε ένα διεθνές περιβάλλον όπου οι ιδέες μετατρέπονται σε πραγματική δράση και επιρροή. Κοιτάζοντας σήμερα αυτή τη διαδρομή, συνειδητοποιώ ότι σε κάθε ρόλο προσπαθούσα να κατανοήσω πώς λειτουργούν τα συστήματα και πώς μπορούν να λειτουργήσουν καλύτερα. Αυτή η νοοτροπία με ακολούθησε και στον επαγγελματικό μου κόσμο: να εντοπίζω τι πραγματικά περιορίζει την εξέλιξη και να χτίζω στρατηγικές λύσεις που βελτιώνουν ουσιαστικά την απόδοση. Φυσικό αποτέλεσμα της δράσης αυτής ήταν η ανάπτυξη και η κερδοφορία, μετατοπίζοντας συχνά το επίπεδο απόδοσης σε ένα νέο σημείο.

Η αλήθεια είναι ότι όλα ξεκίνησαν από καθαρή περιέργεια. Πάντα ένιωθα ότι υπάρχει κάτι περισσότερο πίσω από όσα φαίνονται στην επιφάνεια. Γι’ αυτό επέλεξα να κάνω ένα δεύτερο μεταπτυχιακό με στόχο να αποκτήσω εμπορική αντίληψη — να κατανοήσω πώς λειτουργεί πραγματικά ο κόσμος των επιχειρήσεων, πέρα από τη θεωρία και το νομικό πλαίσιο. Όταν αρχίζεις να βλέπεις πώς συνδέονται όλα μεταξύ τους και πώς μια σωστή στρατηγική μπορεί να βελτιώσει ουσιαστικά τη ζωή των ανθρώπων και των επιχειρήσεων, γίνεται σχεδόν ένα δημιουργικό παιχνίδι στην πραγματική ζωή — μόνο που εδώ οι αποφάσεις έχουν πραγματικό αντίκτυπο. Χρησιμοποιείς όσα έχεις, τις γνώσεις, την εμπειρία και την αντίληψή σου, για να δημιουργήσεις κάτι που λειτουργεί καλύτερα για τους ανθρώπους που θέλεις να βοηθήσεις.

Ήξερα ότι δεν μπορούσα να αγνοήσω την ανάγκη μου να στηρίζω ιδιαίτερα τις γυναίκες — τις γυναίκες που φέρνουν ζωή στον κόσμο, προσεγγίζουν τα πράγματα διαφορετικά και διαθέτουν μια μοναδική δύναμη να τον κάνουν καλύτερο. Έτσι γεννήθηκε και η απόφαση να δημιουργήσω τη δική μου επιχείρηση — έναν χώρο όπου μπορώ να προσφέρω με τρόπο ουσιαστικό και ανεξάρτητο.

Για πολλούς ανθρώπους, το δίκαιο, οι επιχειρήσεις, η ανθρώπινη συμπεριφορά και η τεχνολογία ανήκουν σε εντελώς διαφορετικούς κόσμους. Για μένα, όμως, πάντα λειτουργούσαν ως κομμάτια του ίδιου παζλ. Όταν συνδυαστούν σωστά και ειδικά σε ένα μυαλό, δημιουργούν λύσεις που δεν είναι μόνο αποτελεσματικές, αλλά πραγματικά ωφέλιμες για τον πελάτη και βιώσιμες μακροπρόθεσμα.

Ίσως αυτό είναι τελικά το πολυδιάστατο προφίλ: όχι η συσσώρευση διαφορετικών ρόλων, αλλά η ικανότητα να βλέπεις τη σύνδεση ανάμεσά τους και να τη μετατρέπεις σε πραγματική αξία για τους ανθρώπους.

Αναφέρετε ότι έχετε βοηθήσει οργανισμούς να επιτύχουν έως και 200% growth. Ποια είναι τα βασικά στρατηγικά θεμέλια πίσω από τέτοιου είδους ανάπτυξη; Και ποιο είναι το πιο συχνό λάθος που βλέπετε σε επιχειρήσεις που προσπαθούν να αυξάνουν τα έσοδα, χωρίς να αυξάνουν τα κόστη;

Η ανάπτυξη της τάξης του 200% κερδοφορίας σε ένα χρόνο— πολλές φορές χωρίς ιδιαίτερη αναγνώριση και άλλες φορές με διακρίσεις και βραβεία για τους οργανισμούς που είχα την ευθύνη να καθοδηγώ, δεν είναι αποτέλεσμα ενός “μυστικού κόλπου”, αλλά σωστής διαχείρισης πόρων και ευκαιριών. 

Κάθε περίπτωση είναι διαφορετική και δεν υπάρχει μια λύση που να ταιριάζει σε όλους. Η στρατηγική δεν είναι μηχανική διαδικασία· είναι βαθιά δημιουργική. Απαιτεί κατανόηση του συγκεκριμένου οργανισμού, της αγοράς, των ανθρώπων και των πραγματικών περιορισμών — αλλά και των ευκαιριών που συχνά δεν είναι άμεσα ορατές.

Γι’ αυτό και η ανάπτυξη δεν προκύπτει από έτοιμες συνταγές, αλλά από την ικανότητα να σχεδιάζεις κάτι που λειτουργεί για τη συγκεκριμένη στιγμή και το συγκεκριμένο περιβάλλον. Όταν αυτή η ευθυγράμμιση επιτευχθεί, τα αποτελέσματα μπορεί να είναι δυσανάλογα μεγάλα σε σχέση με την προσπάθεια.

Το πιο συχνό λάθος είναι ότι οι επιχειρήσεις προσπαθούν να αυξήσουν τα έσοδα χωρίς να επανεξετάσουν αν αυτό που προσφέρουν ανταποκρίνεται πραγματικά στην αγορά. Μερικές φορές έχουν χτίσει ένα προϊόν ή μια υπηρεσία χωρίς επαρκή σύνδεση με τη ζήτηση — όμως κάθε επιχειρηματική δραστηριότητα χρειάζεται είτε υπάρχον πελάτη είτε τη δυνατότητα να δημιουργήσει ζήτηση με στρατηγικό τρόπο.

Η αντίληψη ότι για να αυξηθούν τα έσοδα πρέπει απαραίτητα να αυξηθεί και το κόστος — ή, αντίθετα, ότι η αύξηση χωρίς κόστος είναι αδύνατη είναι λάθος. Στην πραγματικότητα, η ανάπτυξη δεν εξαρτάται μόνο από τους πόρους που επενδύεις, αλλά από το πόσο έξυπνα τους αξιοποιείς.

Πολύ συχνά οι οργανισμοί προσπαθούν να αυξήσουν τα έσοδα με αποσπασματικές κινήσεις — περισσότερο marketing, περισσότερες πωλήσεις, περισσότερα προϊόντα — χωρίς να έχει προηγηθεί η απαραίτητη στρατηγική και δομική προετοιμασία. Έτσι, απλώς πιέζουν το υπάρχον μοντέλο αντί να το εξελίσσουν.

Εξίσου σημαντικό είναι να υπάρχει εμπιστοσύνη στους ειδικούς. Ένα έμπειρο, εξωτερικό και φρέσκο βλέμμα μπορεί να δει ευκαιρίες που δεν είναι ορατές μέσα από την καθημερινότητα του οργανισμού και να προτείνει λύσεις έξω από τα καθιερωμένα πλαίσια. Σε πολλές περιπτώσεις, η πραγματική ανάπτυξη προέρχεται ακριβώς από αυτή τη διαφορετική σκέψη γιατί ο ιδιοκτήτης έχει συνηθίσει τα πράγματα ως έχουν ή/και δεν έχει την ίδια εμπειρία με τον ειδικό. Όταν μια επιχείρηση τολμά να σκεφτεί «εκτός κουτιού», μπορεί να δημιουργήσει σημαντική αύξηση εσόδων με τους ίδιους — ή ακόμη και λιγότερους — πόρους.

Πώς ισορροπείτε μεταξύ νομικής συμμόρφωσης και επιθετικής επιχειρηματικής ανάπτυξης;

Στην πράξη, δεν υπάρχει πραγματική αντίθεση μεταξύ νομικής συμμόρφωσης και επιθετικής ανάπτυξης. Η συμμόρφωση δεν περιορίζει απαραίτητα — είναι ένα εργαλείο που σε βοηθά να σχεδιάσεις πού και πώς μπορείς να κινηθείς δυναμικά. Ταυτόχρονα, το νομικό πλαίσιο σπάνια είναι απόλυτο· είναι γεμάτο γκρίζες ζώνες, ερμηνείες και συνεχώς εξελισσόμενα δεδομένα. Γι’ αυτό και η ισορροπία δεν είναι απλώς θέμα επιλογής μεταξύ συμμόρφωσης και ανάπτυξης, αλλά θέμα κρίσης, και ηθικής.

Αυτό απαιτεί βαθιά κατανόηση όχι μόνο του νόμου, αλλά και της αγοράς, της φήμης, των συνεργασιών και και της πραγματικής δυνατότητας της επιχείρησης. Η πραγματικά επιθετική ανάπτυξη δεν είναι χαοτική — είναι εξαιρετικά υπολογισμένη και σχεδιασμένη. Προϋποθέτει σωστή πληροφόρηση και την αποφασιστικότητα να προχωράς γνωρίζοντας τα πιθανά ενδεχόμενα.

Τελικά, δεν πρόκειται για σύγκρουση μεταξύ νόμου και επιχειρηματικότητας, αλλά για στρατηγική πλοήγηση σε ένα περιβάλλον που σπάνια είναι άσπρο ή μαύρο. Και σε μεγάλο βαθμό, τα όρια τα θέτεις εσύ.

Η συμμόρφωση δεν περιορίζει την καινοτομία — τη θωρακίζει.

Ποια συμβουλή θα δίνατε σε μια νέα γυναίκα που θέλει να κινηθεί στον χώρο του business & law;

Θα της έλεγα πρώτα απ’ όλα να μην προσπαθήσει να χωρέσει σε ένα προκαθορισμένο πρότυπο. Ο χώρος του business και του law χρειάζεται διαφορετικές φωνές, διαφορετικούς τρόπους σκέψης και αυθεντικότητα — όχι αντιγραφή.

Να επενδύσει σοβαρά στη γνώση και στην κατανόηση του πώς λειτουργεί πραγματικά ο κόσμος: οι αγορές, οι άνθρωποι, οι θεσμοί. Η νομική προσφέρει ισχυρή βάση, αλλά η πραγματική επιρροή έρχεται όταν μπορείς να συνδέσεις το δίκαιο με τη στρατηγική, την οικονομία και την ανθρώπινη συμπεριφορά.

Προσωπικά, είχα την τύχη να έχω αρκετούς ανθρώπους που πίστεψαν σε μένα, αλλά και πολλούς που μου είπαν ότι δεν μπορώ να κάνω πράγματα που τελικά έχω ήδη καταφέρει. Οι γνώμες των άλλων δεν ορίζουν τις δυνατότητές σου και το ποια είσαι. Στο τέλος της ημέρας, είσαι ο μόνος άνθρωπος που γνωρίζει τη δική του πραγματική δύναμη — συχνά τη γνωρίζεις πολύ πριν τη δουν οι υπόλοιποι.

Θα της έλεγα επίσης να αναζητήσει ανθρώπους που τη βλέπουν πραγματικά — μέντορες, συνεργάτες, άλλους ανθρώπους που μπορούν να ανοίξουν δρόμους ή απλώς να της θυμίσουν τις δυνατότητές της όταν η ίδια αμφιβάλλει.

Και κάτι που θεωρώ ιδιαίτερα σημαντικό: να μην φοβηθεί τη δύναμή της. Μπορείς να είσαι δυνατή χωρίς να χάσεις τη θηλυκότητα ή την ανθρωπιά σου. Να μη μικρύνει το όραμά της για να χωρέσει στις προσδοκίες των άλλων — ούτε καν στις «νόρμες» της εποχής ή της ιστορίας. Οι επιχειρηματίες είναι οι άνθρωποι που αλλάζουν τα δεδομένα και θέτουν νέα πρότυπα, όχι εκείνοι που απλώς προσαρμόζονται σε όσα ήδη υπάρχουν.

Τέλος, να θυμάται ότι η επιτυχία δεν είναι μόνο εξωτερική. Αν αυτό που κάνει δεν την κάνει και την ίδια πιο ολοκληρωμένη και χαρούμενη, τότε χρειάζεται επαναπροσδιορισμός. Η καριέρα είναι μαραθώνιος, όχι sprint — και πρέπει να μπορείς να ζήσεις μέσα σε αυτήν, όχι μόνο να την κυνηγάς